कोल्हापुर जिल्हा प्रतिनिधी. वैभव हराळे
भाविकांची सुरक्षितता, वाहतूक नियंत्रण, आरोग्य व स्वच्छतेच्या सुविधांवर भर; प्रशासन आणि यात्रा समितीकडून तयारीचा आढावा पट्टणकोडोली (ता. हातकणंगले) : महाराष्ट्रासह पाच राज्यांतील लाखो भाविकांचे श्रद्धास्थान असलेल्या पट्टणकोडोली येथील श्री क्षेत्र विठ्ठल बिरदेव यात्रेला येत्या २७ ऑक्टोबरपासून सुरुवात होत आहे. या यात्रेसाठी सुमारे पाच ते सहा लाख भाविक उपस्थित राहण्याची शक्यता असल्याने यात्रेच्या नियोजनाला वेग आला आहे. या पार्श्वभूमीवर श्री विठ्ठल बिरदेव मंदिरात आढावा बैठक घेण्यात आली. यात्रेदरम्यान भाविकांना कोणत्याही प्रकारची गैरसोय होऊ नये, तसेच यात्रा शांततेत, सुरक्षित आणि शिस्तबद्ध वातावरणात पार पडावी, यासाठी प्रशासन, देवस्थान पंच कमिटी, यात्रा समिती आणि ग्रामपंचायत यांच्या समन्वयातून विविध व्यवस्थांचे नियोजन करण्यावर बैठकीत भर देण्यात आला.पट्टणकोडोली येथील श्री विठ्ठल बिरदेव यात्रा ही महाराष्ट्रासह कर्नाटक, गोवा आणि इतर राज्यांतील भाविकांच्या श्रद्धेचा महत्त्वाचा उत्सव मानली जाते. यात्रेच्या काळात लाखो भाविक दर्शनासाठी आणि धार्मिक विधींमध्ये सहभागी होण्यासाठी येत असतात. त्यामुळे यंदाही मोठ्या प्रमाणावर भाविकांची गर्दी होण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात येत आहे. या गर्दीचे योग्य व्यवस्थापन करणे, भाविकांना सुलभ दर्शनाची सुविधा उपलब्ध करून देणे आणि यात्रा परिसरात आवश्यक त्या मूलभूत सुविधा पुरविणे, यासाठी संबंधित विभागांनी आतापासूनच नियोजनबद्ध तयारी करावी, अशी भूमिका बैठकीत मांडण्यात आली.
यात्रेच्या कालावधीत कायदा व सुव्यवस्था अबाधित राखणे हे प्रशासनासमोरील महत्त्वाचे आव्हान असणार आहे. मंदिर परिसर, प्रमुख मार्ग, गर्दीची ठिकाणे आणि वाहनांची वर्दळ असलेल्या भागांत योग्य बंदोबस्त ठेवणे, वाहतुकीचे नियोजन करणे, वाहनांमुळे कोंडी होणार नाही याची दक्षता घेणे, तसेच भाविकांना मार्गदर्शन करण्यासाठी आवश्यक व्यवस्था उभारणे, या बाबींवर चर्चा करण्यात आली. गर्दीच्या ठिकाणी अनुचित प्रकार घडू नयेत आणि भाविकांची सुरक्षितता सुनिश्चित व्हावी, यासाठी पोलीस प्रशासनाने संबंधित यंत्रणांशी समन्वय ठेवण्याचे महत्त्व अधोरेखित करण्यात आले.आरोग्य सुविधा, स्वच्छता आणि पिण्याच्या पाण्याला प्राधान्य लाखो भाविकांच्या उपस्थितीत आरोग्यविषयक समस्या उद्भवू नयेत, यासाठी आवश्यक आरोग्य सुविधा उपलब्ध करून देण्यावरही बैठकीत भर देण्यात आला. यात्रेदरम्यान भाविकांना तातडीची वैद्यकीय मदत मिळावी, यासाठी आरोग्य विभागाने योग्य नियोजन करणे आवश्यक असल्याचे नमूद करण्यात आले. त्याचबरोबर यात्रा परिसरातील स्वच्छता, कचऱ्याची योग्य विल्हेवाट, पिण्याच्या पाण्याची उपलब्धता आणि सार्वजनिक ठिकाणांची स्वच्छता राखण्याबाबत संबंधित विभागांनी दक्ष राहण्याची गरज व्यक्त करण्यात आली.यात्रा परिसरात भाविकांची मोठी गर्दी होत असल्याने ग्रामपंचायत, महसूल विभाग, पोलीस प्रशासन आणि इतर संबंधित विभागांनी आपापल्या जबाबदाऱ्या योग्य प्रकारे पार पाडाव्यात. यात्रेपूर्वी आवश्यक कामांचा आढावा घेऊन उर्वरित कामे वेळेत पूर्ण करावीत, तसेच यात्रा सुरू झाल्यानंतरही परिस्थितीवर लक्ष ठेवून आवश्यक त्या उपाययोजना कराव्यात, यावर चर्चा झाली.
सर्व विभागांनी समन्वयाने काम करण्याचे आवाहन श्री क्षेत्र विठ्ठल बिरदेव यात्रेचे धार्मिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व लक्षात घेता यात्रा सुरळीत पार पाडण्यासाठी सर्व यंत्रणांनी परस्पर समन्वय राखणे गरजेचे आहे. भाविकांना दर्शनासाठी येताना आणि परत जाताना कोणतीही अडचण येऊ नये, यासाठी नियोजनात काटेकोरपणा ठेवावा. तसेच यात्रेच्या कालावधीत निर्माण होणाऱ्या संभाव्य अडचणींचा विचार करून त्यावर वेळीच उपाययोजना करण्याची आवश्यकता बैठकीत व्यक्त करण्यात आली.यात्रा ही केवळ धार्मिक परंपरा नसून पट्टणकोडोलीच्या सामाजिक आणि सांस्कृतिक जीवनातील महत्त्वाचा उत्सव आहे. त्यामुळे स्थानिक नागरिक, व्यापारी, स्वयंसेवक, देवस्थान पंच कमिटी, यात्रा समिती आणि प्रशासन यांनी एकत्रितपणे काम केल्यास यात्रेचे नियोजन अधिक प्रभावी होण्यास मदत होणार आहे. लाखो भाविकांच्या उपस्थितीतही यात्रेचे पावित्र्य, शिस्त आणि सुरक्षितता कायम राखण्याच्या दृष्टीने सर्वांनी सहकार्य करावे, असे आवाहन करण्यात आले.या आढावा बैठकीस पंचायत समिती सभापती सौ. अश्विनी बिरांजे, हुपरी पोलीस ठाण्याचे फौजदार सत्यवान हाके, मंडल अधिकारी मोकाशी मॅडम, पट्टणकोडोलीचे तलाठी राजगीरवाड, ग्रामसेवक हनुमंते, प्रकाश पाटील-गावडे, सिद्धराम भानशे, अर्जुन पुजारी, प्रशांत गावडे यांच्यासह देवस्थान पंच कमिटीचे सदस्य, विविध विभागांचे अधिकारी व कर्मचारी, यात्रा समितीचे पदाधिकारी आणि ग्रामपंचायत प्रतिनिधी उपस्थित होते.
